6, 7 ve 8. Sınıf Öğrencilerinin Yazılı Anlatım Becerilerinin Sözvarlığı ve Sözcük Sıklığı Dağılımı Açısından İncelenmesi / Examination of Vocabulary and Distribution of Word Frequency of Writing Skills of Students in 6, 7 and 8 Grade

Erkan ÇER, Hatice TURHAN AĞRELİM
1.210 346

Öz


Bu çalışma, öğrencilerin yazılı anlatım becerilerindeki sözvarlığı ve sözcük sıklığı dağılımını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Böylelikle, hem öğrencilerin temel sözcük dağarcıkları ortaya çıkartılabilir hem de bu sözvarlığı öğelerinin yazılı anlatım becerilerine yansıma durumu belirlenebilir. Bu durum, öğrencilerin yazılı anlatım becerilerinde sözvarlığının gelişmesine katkı sağlayabilir. Betimsel bir yöntemle gerçekleştirilen bu çalışmaya, 6., 7. ve 8. sınıf düzeyinde olmak üzere 60 öğrenci katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacılar tarafından geliştirilen açık uçlu bir soruyla öğrencilerin yazdıkları kompozisyonlardan elde edilmiştir. Türkçe öğretmenlerinden elde edilen nitel verilerin çözümlenmesinde ise, içerik çözümlemesi kullanılmıştır. Bu çözümleme, Cibakaya 2.3 dizin programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Sonuç olarak, bu çalışmada, 6., 7. ve 8. sınıf düzeylerindeki öğrencilerin yazılan anlatımlarındaki sözvarlığı ve sözcük sıklıkları incelendiğinde, onların çeşit ve soyut sözvarlığı bakımından yeterli düzeyde olmadığı belirlenmiştir. Bu durum, öğrencilerin anlama ve anlatma becerilerinin niteliğinin olumsuz etkilenmelerine, onların duygu ve düşüncelerini etkili bir biçimde dile getirememelerine, iletişim ve etkileşim süreçlerinde olumsuzluklar yaşamalarına yol açabilir. Bu bakımdan, hem farklı yaş ve gelişim düzeylerinde bulunan öğrencilerden hem de alan uzmanları tarafından belirlenmiş nitelikli yapıt, gazete, dergi ve ilgili kaynaklardan oluşturulacak havuzdan en sık kullanılan sözcükler belirlenerek yaş gruplarına uygun kazandırılması gereken sözcük listeleri belirlenmeli ve öğrencilerin ilgi alanları ve alışkanlıkları da göz önüne alınarak elde edilen veriler doğrultusunda öğretim programları ve ders araç gereçleri hazırlanmalıdır.


Tam metin:

PDF

Referanslar


Aksan, D. (2006). Türkçenin sözvarlığı. Ankara: Engin Yayınevi.

Aksan, D. (2007). Her yönüyle dil: Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Aktaş, Ş. ve Gündüz, O. (2007). Yazılı ve sözlü anlatım kompozisyon sanatı. Ankara: Akçağ Yayıncılık.

Akyol, H. (2007). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. Ankara: PegemA Yayıncılık.

Alperen, N. (1991). Türkçe (Güzel konuşma, okuma ve yazma) öğretim rehberi. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.

Aslan, C. (2013). Çocuk edebiyatı yapıtlarının temel işlevleri. Eğitimci Öğretmen Dergisi, 17, 6-9.

Aykaç, N. (2014). Öğretim ilke ve yöntemleri. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.

Baş, B. ve Demirci, S. (2015). 2. sınıf Türkçe ders kitabındaki metinlerde çalışma kitaplarındaki etkinliklerin söz varlığı açısından karşılaştırılması. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 3(1), 17-29.

Başpınar, O. (2008). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin aktif kelime serveti üzerine bir araştırma (Manisa/Turgutlu ilçesi örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.

Bayat, S. (2013). İlkokuma ve yazma öğretiminde anlatma becerileri.

(Ed.: S. Çelenk). İlkokuma ve yazma programı ve öğretimi. Ankara: Eğiten-Kitap.

Beyreli, L., Çetindağ Z. ve Celepoğlu A. (2006). Yazılı ve Sözlü Anlatım. Ankara: PegemA Yayıncılık. s. 163-181.

Binyazar, A. ve Özdemir, E. (1977). Yazmak sanatı. Ankara: Varlık Yayınları.

Binyazar, A. ve Özdemir, E. (2006). Yazma öğretimi/yazma sanatı, yaratıcı yazma dersleri. İstanbul: Papirüs Yayınevi.

Budak, Y. (2000). Sözcük öğretimi ve sözlüğün işlevi. Dil Dergisi, 92, 19-26.

Coşkun, E. (2013). Yazma eğitiminde aşamalı gelişim. (Ed.: M. Özbay). Yazma eğitimi. Ankara: PegemA Yayıncılık. s. 49-86.

Çer, E. (2016a). Çocuk edebiyatı: 0-6 yaş çocuk kitaplarında çocuk gerçekliği ve çocuğa görelik. Ankara: Eğiten Kitap.

Çer, E. (2016b). Preparing for books children from birth to six: The approach of appropriateness for the child. Journal of Education and Practice, 7(6), 78-99.

Çer, E. (2016c). Preparing books for children from birth through age six: A new children’s reality approach. Universal Journal of Educational Research, 4(5), 1024–1036.

Çiftçi, Ö. ve Çeçen, M. A. (2014). Kelime öğretimi. (Ed.: A Güzel ve H. Karatay). Türkçe öğretimi. Ankara: PegemA Yayıncılık.

Çotuksöken, Y. (2010). Uygulamalı Türkçe yazılı ve sözlü anlatım. İstanbul: Papatya Yayıncılık.

Demirel, Ö. (1996). Türkçe programı ve öğretimi. Ankara: Usem Yayınları.

Demirel, Ö. ve Şahinel M. (2006). Türkçe ve sınıf öğretmenleri için Türkçe öğretimi. Ankara: Pegem Yayıncılık.

Dilidüzgün, S. (2003). İletişim odaklı Türkçe derslerinde çocuk kitapları. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları.

Doğru, A. (2008). 6. Sınıf Türkçe ders kitaplarında deyimler. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Göçer, A. (2014). Yazma eğitimi. Ankara: PegemA Yayıncılık.

Göğüş, B. (1993). Türkçe öğretimine genel bir bakış. Ferhan Oğuzkan (Yay. Haz.). İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretimi ve Sorunları. Ankara: Türk Eğitim Derneği Yayınları.

Göz, İ. (2003). Yazılı Türkçenin kelime sıklığı sözlüğü. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Gözütok, D. (2006). Öğretim ilke ve yöntemleri. İstanbul: Ekinoks Yayınları.

Güneş, F. (2014). Öğretim ilke ve yöntemleri. Ankara: PegemA Yayıncılık.

İnce, H. G. (2007). "İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin taşıdıkları sosyo-kültürel özellikler ile kelime hazinelerinin ilişkisi". III. Sosyal Bilimler Eğitimi Kongresi. (18-20 Haziran Adana).

İpekçi, A. (2005). İlköğretim yedinci sınıf öğrencilerinin kelime serveti üzerine bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.

Karadüz, E. (2004). Sözcük sıklığı çalışmalarının önemi. V. Uluslararası Türk Dil Kurultayı Bildirileri. Ankara: TDK Yayınları.

Karahan, A. (2007). Uşak Ulubey ilçesi köy ilköğretim okulları 5. sınıfların yazılı anlatımlarındaki kelime servetinin belirlenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.

Karakaya, İ. (2011). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki aktif kelime serveti üzerine bir araştırma (Uşak/Eşme örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uşak.

Karatay, H. (2007). Kelime öğretimi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(1), 141-153.

Karatay, H. (2013). Süreç temelli yazma modelleri: 4+1 planlı yazma ve değerlendirme modeli. (Ed.: M. Özbay). Yazma eğitimi. Ankara: PegemA Yayıncılık. s. 21-40.

Kavcar, C., Oğuzkan, F. ve Hasırcı, S. (2016). Türkçe öğretimi, Türkçe ve sınıf öğretmenleri için. Ankara: Anı Yayıncılık.

Keklik, S. (2011). Türkçede on bir yaşına kadar çocuklara öğretilmesi gereken, birleşim gücü yüksek ilk bin kelime. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2(4), 80-95.

Kutlu, H. (2006). MEB İlköğretim 6, 7. ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin sözvarlığı açısından değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.

MEB (2015). Türkçe dersi öğretim programı (1-8. Sınıflar). Ankara: T. C. Milli Eğitim Bakanlığı Talin ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.

Memoğlu-Süleymanoğlu, H. (2006). Türkçenin ters sıklık sözlüğü. Ankara: Kurmak.

Neuman, L. (2016). Toplumsal araştırma yöntemleri 1. (Çev.: S. Özge). İstanbul: Yayın Odası Yayınları.

Ölker, G. (2011). Yazılı Türkçenin kelime sıklığı sözlüğü (1945-1950 arası). Yayımlanmamış Doktora Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

Öz, F. ve Çelik, K. (2007). Uygulamalı ilkokuma yazma öğretimi. Ankara: Anı Yayıncılık.

Özbay M. (2005). Bir dil becerisi olarak dinleme eğitimi. Ankara: Akçağ Yayınları.

Özbay, M, Büyükikiz, K. K. ve Uyar, Y. (2011). İlköğretim yedinci sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki kelime hazineleri üzerine bir inceleme. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 149-173.

Özbay, M. (2006). Türkçe özel öğretim yöntemleri I. Ankara: Öncü Kitap.

Özbay, M. ve Melanlıoğlu, D. (2008). Türkçe eğitiminde kelime hazinesinin önemi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 30-45.

Öztekin, M. (2008). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin aktif kelime serveti üzerine bir araştırma (Düzce/Akçakoca ilçesi örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.

Piaget, J. (2004). Çocukta zihinsel gelişim. (Çev. Hüsen Portakal). İstanbul: Cem Yayınevi.

Senemoğlu, N. (2011). Gelişim, öğrenme ve öğretim, kuramdan uygulamaya. Ankara: PegemA Akademi.

Sever, S. (2008). Çocuk ve edebiyat. İzmir: Tudem Yayıncılık.

Sever, S. (2011). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme. Ankara: Anı Yayıncılık.

Sever, S., Kaya, Z. ve Aslan, C. (2006). Etkinliklerle Türkçe öğretimi. İzmir: Tudem Yayınları.

Temizyürek, F., Erdem, İ. ve Temizkan, M. (2007). Konuşma eğitimi. Ankara: Öncü Kitap.

Turgut, A. (2008). İlköğretim 3. sınıf öğrencilerinin aktif kelime serveti üzerine bir araştırma (Uşak ili merkez örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.

Tülü, M. (2012). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki aktif kelime serveti üzerine bir araştırma (Uşak/Eşme örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uşak.

Uluçay, M. ve Börekçi, M. (2015). Ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarında kullandıkları deyimler üzerine bir inceleme. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(2), 317-338.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.